Giúp trẻ vượt qua sự đau khổ và mất mát

Phát triển là một quá trình thay đổi liên tục bao gồm những mất mát cũng như những lợi ích. Đối với những sự thay đổi của trẻ, chẳng hạn khi bắt đầu chăm sóc trẻ, bắt đầu đi học, ngủ qua đêm ở nhà bạn, thay đổi lớp học và giáo viên, mất đi một thú cưng, một người bạn hoặc một thành viên trong gia đình, tất cả đều mang đến cho trẻ những thử thách mới và những trải nghiệm mới. Dựa vào sự hỗ trợ trẻ nhận được và cách giải quyết sớm những mất mát, trẻ có thể học hỏi để ứng phó và kiểm soát những mất mát sẽ xảy ra trong suốt cuộc đời của trẻ.

Trẻ đau khổ và tâm trạng đó có thể xảy ra khi trẻ còn nhỏ, nhưng không giống với tâm trạng đau khổ của người lớn. Dáng vẻ biểu lộ đau khổ của trẻ ít trực tiếp hơn người lớn. Trẻ em rơi vào tâm trạng đau khổ và thoát khỏi tâm trạng đó. Hôm nay tâm trạng của trẻ tốt nhưng một hôm khác trẻ lại không kiểm soát tốt được tâm trạng của mình.

Trẻ thường có nhiều nhu cầu ở những thời điểm có sự mất mát mà có thể dẫn đến hành vi đòi hỏi phức tạp như trẻ có gắng có được sự gần gũi, chăm sóc, thông tin, sự an ủi và hỗ trợ từ người lớn. Những trải nghiệm mất mát ảnh hưởng tới mỗi trẻ theo cách khác nhau. Độ tuổi của trẻ, sự chín chắn trong tình cảm, hoàn cảnh mất mát và mối quan hệ với người hoặc bất cứ điều gì trẻ đã mất đi là những yếu tố quan trọng.  Điều quan trọng là nhìn vào từng cá nhân trẻ và xem xét những gì sẽ giúp trẻ tốt nhất.


boy-sad-rainny_800



Những thời điểm trẻ đau khổ

Một số những mất mát của trẻ cũng giống như người lớn, ví dụ:

Những thời điểm khác trẻ đau khổ vì một điều gì đó dường như nhỏ bé với người lớn nhưng đối với trẻ lại rất quan trọng. Ví dụ: Mất núm vú giả của trẻ.

Hiểu biết của trẻ về sự mất mát

Trẻ mẫu giáo

Ở những năm trước khi bắt đầu đến trường, trẻ không hiểu rằng cái chết là vĩnh viễn.

Trẻ cảm thấy đau khổ khi trẻ mất đi một ai đó gần gũi với trẻ. Tác động của sự mất mát có thể lớn hơn trong những năm đầu bởi vì trẻ không thực sự hiểu chuyện gì đang xảy ra. Trẻ không hiểu chuyện gì đúng, chuyện gì sai và trẻ có thể tin rằng những mong muốn của trẻ là nguyên nhân dẫn đến việc người đó rời xa trẻ.

Mất đi một ai đó chăm sóc cho trẻ là một căng thẳng nghiêm trọng cần thời gian và sự chăm sóc để vượt qua. Theo một cách nào đó, sự mất mát này giống như mất đi một phần bản thân trẻ.

Trẻ nhỏ không có những từ ngữ để biểu lộ cảm xúc và sẽ bộc lộ những cảm xúc này bằng hành động. Trẻ có thể trở nên phụ thuộc hơn và cần nhiều sự quan tâm và tình yêu hơn hoặc trở nên cách xa bạn. Trẻ có thể cư xử rất tốt với những người đang không vui và cố gắng an ủi họ, nhưng sau đó trẻ vẫn cần phải tiếp tục vui chơi trở lại.

Những năm đầu ở trường học

Trẻ đang bắt đầu nhận thức được rằng cái chết là vĩnh cửu. Trẻ bắt đầu nhận ra rằng khi một ai đó qua đời thì sẽ không bao giờ trở lại, nhưng trẻ cần được nghe lại nhiều lần những gì đã xảy ra. Một số trẻ cảm thấy có trách nhiệm với cái chết hoặc sự chia rẽ này và nghĩ nguyên nhân là do trẻ nghịch ngợm. Trẻ cũng có thể lo lắng về người sẽ chăm sóc trẻ, ví dụ: nếu trẻ mất đi người cha hoặc mẹ của mình, trẻ có thể cũng lo lắng sẽ mất đi người còn lại. Trẻ có thể rất lạnh lùng trong cách trẻ nói về cái chết và muốn biết nhiều thông tin, chẳng hạn chuyện gì sẽ xảy ra với thi thể. Trẻ có thể không hiểu cảm xúc của trẻ là gì hoặc không biết những từ để diễn tả cảm xúc của trẻ, nhưng bạn có thể biết được cảm xúc của trẻ thông qua hành vi và hoạt động vui chơi của trẻ.

Sau những năm học tiểu học

Bây giờ trẻ hiểu được rằng cái chết là vĩnh cửu. Trẻ cũng có thể hiểu tại sao cái chết lại xảy ra, ví dụ: ốm đau, tai nạn hoặc tuổi già. Trẻ có thể biểu lộ những cảm xúc của trẻ tốt hơn mặc dù trẻ không thể luôn luôn làm như vậy. Trẻ ít đổ lỗi cho bản thân về những gì đã xảy ra nhưng trẻ có thể đổ lỗi cho những người khác, ví dụ: đổ lỗi cho cha hoặc mẹ đã ly hôn.

Trẻ có ý thức cao về điều gì đúng, điều gì sai và có thể có những đánh giá rõ ràng về những gì đã xảy ra. Trẻ có thể hứng thú với cuộc sống sau khi mất mát xảy ra và muốn biết điều gì đã xảy ra sau đó và hỏi những câu hỏi khá tâm linh. Trẻ có thể vẫn muốn biết tất cả sự thật về những gì xảy ra với thi thể hoặc chi tiết vụ tai nạn.

Khi trẻ lớn hơn, trẻ có thể hiểu hơn những gì người khác đang trải qua.

Thanh thiếu niên và sự đau khổ

Sự đau khổ của thanh thiếu niên thể hiện qua nhiều cách giống với người lớn nhưng bởi vì ở giai đoạn phát triển này trẻ thường có những thăng trầm cảm xúc nên trẻ có thể trở nên đau khổ vô cùng.  Thanh thiếu niên có thể bị ảnh hưởng lớn hơn bởi tâm trạng đau khổ do những mối quan hệ tan vỡ, cha mẹ ly thân hoặc cái chết của một ai đó gần gũi với trẻ. Trẻ có thể trở nên lãnh đạm, chán nản và u buồn. Trẻ có thể sẽ muốn nhận sự hỗ trợ và dành thời gian với bạn bè của trẻ hơn là với người thân trong gia đình. Tuy nhiên trẻ vẫn cần phải biết rằng bạn đang ở bên cạnh trẻ để trẻ có thể chia sẻ khi cần bạn.

Người trẻ tuổi thường bộc lộ tâm trạng buồn bã thông qua hành động và hành vi tức giận che giấu những cảm xúc thật của trẻ. Một số trẻ có thể chuyển sang sử dụng thuốc hoặc uống rượu, đua xe hoặc làm những việc nguy hiểm. Những người trẻ tuổi này cần nhiều hỗ trợ. Những trẻ khác chỉ cần làm những điều tích cực và ồn ào như chạy, nhảy theo âm nhạc âm lượng lớn hoặc chơi thể thao với bạn bè để thoát khỏi những cảm xúc mạnh mẽ của họ. Còn những trẻ khác tìm kiếm sự thoải mái ở âm nhạc, sáng tác thơ, đi dạo một mình hoặc ở một địa điểm yên tĩnh để thoát khỏi tâm trạng đau khổ của họ.

Nếu trẻ đang đối mặt với sự mất mát lớn chẳng hạn như sự ra đi của một người bạn, cha/mẹ hoặc ông/bà mà trẻ yêu quý, thì nên để trẻ làm một việc gì đó ở tang lễ hoặc có thể làm một điều gì đó đặc biệt để tưởng nhớ đến người đã khuất.

Trẻ bộc lộ sự đau khổ như thế nào

Trẻ nhỏ đặc biệt không có những từ ngữ để nói về cảm xúc của trẻ giống như cách người lớn làm. Trẻ có thể thậm chí không thực sự hiểu được cảm giác của chính mình. Một số cách mà trẻ bộc lộ sự đau khổ có thể là:

Những thời điểm xảy ra mất mát gia đình là những lúc căng thẳng đặc biệt ở trẻ

Đặc biệt chú ý

Sẽ cần tới sự giúp đỡ của chuyên gia nếu trẻ:

Cha mẹ có thể làm gì

Lưu ý: nỗi đau của trẻ có thể ảnh hưởng đến cá nhân người lớn hoặc nếu đó là một sự nhắc nhở về một mất mát trong quá khứ. Nếu điều đó xảy ra, bạn cần phải giải quyết. Nói chuyện với người có thể hỗ trợ bạn hoặc một người bạn hoặc một chuyên gia với những hiểu biết về tâm lý có thể giúp bạn

Nên nhớ rằng






2015-08-24   16:24:48

imom.vn Dịch và hiệu chỉnh từ Centers for Disease Control and Prevention, USA